Op een dag komt de vraag vanzelf: wat is mijn bedrijf eigenlijk waard? Misschien denk je aan verkoop of aan een opvolger. Misschien wil een investeerder instappen, sta je voor een financiering of wil je gewoon weten hoe je ervoor staat. Een eenvoudig antwoord bestaat niet, want de waarde van een onderneming is geen vast getal. Het hangt af van je cijfers, je toekomstverwachting en het doel waarvoor je de waarde bepaalt.
Hoe bepaal je de waarde van je onderneming? Je maakt eerst je cijfers betrouwbaar en corrigeert de winst voor eenmalige en privé-posten. Daarna kies je een of meer waarderingsmethoden, zoals de intrinsieke waarde, de rendementswaarde of een berekening op basis van toekomstige kasstromen, en weeg je de factoren mee die de waarde omhoog of omlaag brengen. Het resultaat is meestal een bandbreedte in plaats van één bedrag. In dit artikel leggen we stap voor stap uit hoe dat werkt.
Waarom wil je de waarde van je onderneming weten?
Het doel bepaalt hoe je rekent en hoe streng je moet zijn. Veelvoorkomende redenen zijn:
- Verkoop of overdracht: je wilt weten welke prijs redelijk is voordat je met kopers gaat praten.
- Overname: je wilt niet te veel betalen voor een bedrijf dat je zelf overneemt.
- Investeerder of nieuwe partner: iemand stapt in en er moet een prijs voor de aandelen komen.
- Financiering: een bank of financier wil een beeld van wat het bedrijf waard is.
- Opvolging of aandeelhouderskwesties: denk aan de uitkoop van een partner of de overdracht binnen de familie.
- Eigen inzicht: je wilt weten of je bedrijf in waarde groeit en waar je kunt bijsturen.
Let op: de berekende waarde en de uiteindelijke verkoopprijs zijn niet hetzelfde. De prijs komt tot stand in onderhandeling en hangt ook af van de markt, de financieringsmogelijkheden van de koper en de wensen van beide partijen. De waardebepaling geeft je een onderbouwd vertrekpunt.
Welke methoden om de waarde te bepalen zijn er?
Er is niet één juiste methode. In de praktijk worden er vaak meerdere naast elkaar gelegd.
1. Intrinsieke waarde (of substantiewaarde). Hierbij kijk je naar het verschil tussen wat het bedrijf bezit en wat het schuldig is: voorraad, machines, vastgoed en liquide middelen min alle schulden. Deze methode past goed bij bedrijven met veel bezittingen, maar onderschat de waarde van bedrijven die vooral op klanten, kennis en merk draaien.
2. Rendementswaarde. Hier kijk je naar de winst die het bedrijf structureel maakt en wat een koper daar redelijkerwijs voor wil betalen. Hoe stabieler en hoger het rendement, hoe hoger de waarde.
3. Toekomstige kasstromen (DCF). Bij de discounted cashflow-methode schat je de vrije kasstromen voor de komende jaren en reken je die terug naar wat ze vandaag waard zijn. Dit werkt goed als je omzet en kosten voorspelbaar zijn, maar de uitkomst is gevoelig voor de aannames die je maakt.
4. Vuistregels op basis van een multiple. Een veelgebruikte snelle indicatie is het bedrijfsresultaat (vaak EBITDA) vermenigvuldigd met een factor. Die factor verschilt sterk per branche, omvang en risico. Zie het dus als een eerste inschatting, niet als een eindantwoord.
Stap 1: maak je cijfers betrouwbaar
Elke waardebepaling begint met cijfers waar je op kunt vertrouwen. Verzamel de jaarrekeningen van de afgelopen jaren, de actuele cijfers van het lopende jaar en een overzicht van je schulden, contracten en bezittingen. Zijn je cijfers laat of onvolledig, dan is elke berekening zwak.
Daarom werken we bij finQuesto volledig online en digitaal, zodat je dagelijks inzicht hebt in de actuele stand van zaken en we maandelijks met je de resultaten bespreken. Wie zijn administratie het hele jaar op orde heeft, kan op elk moment een onderbouwde waardebepaling laten maken, en niet pas als de koper al voor de deur staat.
Stap 2: corrigeer de winst (normaliseren)
De winst in je jaarrekening is zelden de winst die een koper ziet. Voor een eerlijke waardering corrigeer je voor zaken die niet bij de normale bedrijfsvoering horen:
- Eenmalige posten: een bijzondere bate, een incidentele afschrijving of een uitzonderlijke reparatie.
- Privékosten: uitgaven die je via de zaak deed, maar die een nieuwe eigenaar niet zou hebben.
- Het salaris van de eigenaar: als dga betaal je jezelf misschien te weinig of te veel ten opzichte van wat een directeur op die plek zou verdienen. Een koper rekent met een marktconform loon.
- Huur en vastgoed: zit het bedrijf in een eigen pand, dan kan het verschil met een marktconforme huur de winst vertekenen.
Na deze correcties zie je wat het bedrijf in een normaal jaar werkelijk oplevert. Dat getal is de basis voor de meeste methoden.
Stap 3: weeg de factoren mee die de waarde beïnvloeden
Twee bedrijven met dezelfde winst kunnen een heel verschillende waarde hebben. Dit zijn de belangrijkste factoren:
- Ontwikkeling van omzet en winst: groeit het bedrijf, is het stabiel of loopt het terug?
- Afhankelijkheid van de eigenaar: kan het bedrijf zonder jou draaien, of hangt alles aan jouw contacten en kennis?
- Klanten: hoe trouw zijn ze, hoe verspreid is de omzet en zijn er langlopende contracten of terugkerende omzet?
- Personeel en kennis: een ervaren, stabiel team maakt een bedrijf aantrekkelijker.
- Bezittingen en schulden: voorraad, machines, vastgoed en openstaande verplichtingen tellen mee.
- Goodwill: de extra waarde van merk, reputatie, specialistische kennis en een vaste klantenkring.
- Toekomst en risico: groeikansen, marktontwikkelingen en de mate van onzekerheid.
Stap 4: kies een methode, bepaal een bandbreedte en toets
Pas nu je methode of methoden toe. Bij een bedrijf met veel materiële bezittingen kijk je vooral naar de intrinsieke waarde, bij een dienstverlener met stabiele winst naar het rendement, en bij een groeiend bedrijf met voorspelbare omzet naar de kasstromen. Leg de uitkomsten naast elkaar. Verschillen ze sterk, dan zegt dat iets over de onzekerheid in je cijfers of aannames.
Het resultaat is een bandbreedte: een onder- en bovengrens waarbinnen een redelijke prijs ligt. Laat die bandbreedte tot slot onafhankelijk toetsen, zeker als er veel geld op het spel staat. Ook de fiscale gevolgen van een verkoop, bijvoorbeeld bij de overdracht van aandelen, vragen om een goede voorbereiding.
Hoe ondersteunt finQuesto bij een waardebepaling of verkoop?
Naast de boekhouding treedt finQuesto op als sparringpartner in brede zin. We werken datagedreven en stellen een op maat gemaakt plan op waarin jouw doelstellingen leidend zijn. Dat kan ook betekenen: begeleiding bij een overname of fusie, ondersteuning bij financieringsstukken of tijdelijke versterking als interim-CFO. Je hebt daarbij één vast aanspreekpunt en we werken met vaste tarieven, zodat je vooraf weet waar je aan toe bent.
Veelgestelde vragen
Is er een vuistregel voor wat mijn bedrijf waard is?
Er zijn vuistregels, zoals een veelvoud van het bedrijfsresultaat, maar de factor verschilt sterk per branche, omvang en risico. Gebruik het als eerste indicatie en niet als prijs.
Kan ik de waarde zelf berekenen?
Een eerste inschatting kun je zelf maken met je genormaliseerde winst en een van de methoden. Voor een onderbouwde waardering, bijvoorbeeld bij verkoop of een financiering, is een onafhankelijke toetsing verstandig.
Is de waarde hetzelfde als de verkoopprijs?
Nee. De waarde is een berekening, de prijs is het resultaat van onderhandeling. Marktomstandigheden, de financiering van de koper en jouw wensen spelen daarbij mee.
Hoe kan ik de waarde van mijn bedrijf verhogen?
Zorg voor stabiele en groeiende winst, spreid je klanten, leg afspraken en processen vast zodat het bedrijf niet alleen van jou afhangt, en houd je administratie actueel.
Wanneer is het slim om de waarde te laten bepalen?
Liefst ruim voordat je verkoopt, zodat je nog tijd hebt om zwakke punten te verbeteren.
Benieuwd wat jouw onderneming waard is?
Wil je weten waar je staat, of denk je na over verkoop, overname of financiering? Plan dan een vrijblijvend kennismakingsgesprek met finQuesto in Oisterwijk of Breda. In 60 tot 90 minuten praten we over jouw onderneming, jouw cijfers en jouw plannen. De koffie staat klaar.